Pjevale ih žene, preživjele su stoljeća: U Sarajevu predstavljene sefardske balade

Sefardske balade predstavljaju izuzetno vrijedan dio kulturnog i jezičkog naslijeđa sefardskih Jevreja. Prenošene generacijama, prvenstveno usmenim putem, one čuvaju sjećanja, priče, motive i iskustva zajednica koje su nakon izgona iz Španije krajem 15. stoljeća svoj novi dom pronašle širom Mediterana, Balkana i Osmanskog Carstva.

Kroz predavanje o sefardskim baladama Pomeroy je predstavila njihovo porijeklo, razvoj i kulturni značaj, kao i način na koji su ove pjesme postale važan dio kolektivnog pamćenja sefardskih zajednica.

Predsjednica Jevrejske opštine Sarajevo Rahela Levi Džidić istakla je da su u Jevrejskoj zajednici odlučili da ovo predavanje otvore za javnost u okviru Evropskih dana jevrejske kulture.

- Naravno, Sarajevo je bio jedan sefardski centar dugo 400 godina, i mi smo takođe poznati po našim baladama i jedan dio njih ćemo čuti i ovdje, ali ćemo svakako čuti i nešto mnogo više - navela je Levi Džidić.

Lady Hilary Pomeroy govoreći o sefardskim baladama istakla je da su to pjesme koje su se pjevale u 14. i 15. vijeku u Španiji, a održale su se do dvadesetog stoljeća.

- Pjevale su se i održale su se tako dugo zato što su to pjesme običnog naroda, koji ih je volio i pjevao iako su se izvodile i na dvoru, kazala je.

Značajnu ulogu u sefardskim baladama, kako je istakla Pomeroy, imaju žene. One su junakinje balada, ali i one koje su ih pjesmom očuvale.

- One su dio tradicije koju su zapravo očuvale žene, zato što su žene te koje su pjesme pjevale u svome domu i svojoj porodici. Iako su, naravno, i muškarci znali tekst i oni su pjevali, ipak je ovo specifično za žene koje su to čuvale, koje su djeci od rođenja te pjesme. Djeca su stalno mogla da čuju te pjesme i zaista su bile dio života. Ove pjesme, koje potiču iz srednjovjekovne Španije, u svom sadržaju su vrlo dramatične, snažne, izražajne - kazala je Pomeroy.

Lady Hilary Pomeroy je doktorirala na Odsjeku za hispanijske studije Univerziteta Queen Mary u Londonu, a emerita je predavačica na Odsjeku za hebrejske i jevrejske studije University College London.

Evropski dani jevrejske kulture održavaju se u svim evropskim centrima, a zvanični početak je u septembru.

- I ta odluka je donesena zbog činjenice da je sve manje Jevreja u Evropi. Ako uzmete Sarajevo, prije između dva rata, 1918. i 1941. godine, bilo je 37 jevrejskih društava.

Zamislite koja je to živost, koja je to kultura, koja je to umjetnost,.. Sad je od toga ostalo samo neko sjećanje i istraživanje. Mi nastojimo kroz događaje upriličene u okviru Evropskih dana jevrejske kulture da ih ponovo oživimo, neke i rekonstruišemo, i da predstavimo našoj javnosti, jer to je naše zajedničko blago ove zemlje. kazala je predsjednica Jevrejske opštine Sarajevo Rahela Levi Džidić.

(Vijesti.ba / FENA)