08.04.2017. / 22:30h Intervjui - Aleksandar Novaković za Vijesti.ba

Nije riječ o nezadovoljstvu rezultatima izbora nego o buntu protiv bahatosti

Nije riječ o nezadovoljstvu rezultatima izbora nego o buntu protiv bahatosti
Prvo i osnovno: nije u pitanju nezadovoljstvo rezultatima izbora već načinom na koje su vođeni izbori ali i kako je praćena predizborna kampanja. Postoje neregularnosti na izborima, čak ih je, mada stidljivo, priznala i Republička izborna komisija. Protest sindikata vojske i policije se, da se razumemo, nadovezao na zahteve studenata i oni, pripadnici vojnih i policijskih sindikata, trenutno imaju zajedniči interes s demonstrantima.Najavljen je i veliki miting pokreta “Ne davimo Beograd” za 25. april. Za to vreme Saša Janković ide u turneju po gradovima Srbije. Ovo će biti krajnje zanimljiv period za modernu istoriju ove zemlje, istakao je u razgovoru za Vijesti.ba Aleksandar Novaković dramaturg i pisac iz Beograda, jedan od učesnika protesta.

VIJESTI.BA: U toku je šesti dan masovnih protesta u Srbiji koji su uslijedili nakon održanih predsjedničkih izbora na kojima je pobjedu odnio aktuleni premijer Srbije Aleksandar Vučić. Šta je osnovna karakteristika ovih protesta. U javnosti postoje različite percepcije i razlozi zbog kojih se ispoljava nezadovoljstvo, od izbornih rezultata do generalnog stanja u srbijanskom društvu?

NOVAKOVIĆ: Prvo i osnovno: nije u pitanju nezadovoljstvo rezultatima izbora već načinom na koje su vođeni izbori ali i kako je praćena predizborna kampanja. Postoje neregularnosti na izborima, čak ih je, mada stidljivo, priznala i Republička izborna komisija. Pored brojnih nepravilnosti postoji i činjenica da je u biračkim spiskovima 800 000 osoba kojih ili nema među živima ili su se odselile iz zemlje. Mnogi ljudi nisu mogli da izađu na izbore. Vršen je pritisak, saznao sam na današnjim demonstracijama, čak i na pripadnike vojske da ne iskoriste svoje biračko pravo. Pročitao sam , u Huffington Postu, čini mi se, da je Vučić bio 130 puta više zastupljen u medijima od sva tri favorita opozicije zajedno tj. Jankovića, Jeremića i Preletačevića-Belog. Ali, istina je, izbori su samo kap u čaši. 

VIJESTI.BA: Neki od zahtjeva studenata su smjena članova Republičkog izbornog povjerenstva, Regulatornog tijela za elektroničke medije, uredništva državne televizije - RTS, sređivanje biračkih popisa i smjenjivanje predsjednice Skupštine Srbije Maje Gojković zbog suspendiranja rada parlamenta. Novi momentat jeste podrška sindikata policije i vojske protestima. Obzirom da se sami protesti shvataju kao protesti protiv diktature, koliko je zapravo čudno da u ovako ranoj fazi policija i vojska kao stubovi države daju podršku tome?

NOVAKOVIĆ: Zapravo i ne toliko koliko se čini na prvi pogled. Pripadnici vojske i policije su, kao i ostali građani, osetili  na svojoj koži  posledice katastrofalnih mera Vučićeve vlade. Setimo se samo činjenice da je vojska slabo plaćena i da su nesreće, kao rezultat loše, zastarele opreme sve češće, kako na poligonima na kojima se puca s bojevom municijom tako i što se tiče ratne avijacije. Najnoviji slučaj je pogibija dva pilota koji su juče stradali nedaleko od Šapca. No, protest sindikata vojske i policije se, da se razumemo, nadovezao na zahteve studenata i oni, pripadnici vojnih i policijskih sindikata, trenutno imaju zajedniči interes s demonstrantima. Ali, da je bilo neobično videti policajce koji  kao i pripadnici vojske, svi u civilu, obezbeđuju skup, jeste. U utorak će, primera radi, nezadovoljni radnici sa studentima i drugim nezadovoljnim grupacijama, biti ispred Vlade. Najavljen je i veliki miting pokreta “Ne davimo Beograd” za 25. april. Za to vreme Saša Janković ide u turneju po gradovima Srbije. Ovo će biti krajnje zanimljiv period za modernu istoriju ove zemlje.

Ovaj protest je izbio zbog jednog čoveka, Aleksandra Vučića, njegove samovolje i diktature vladajuće koalicije, ali i zbog otimačine, nepotizma, partijskih kombinacija, socijalnih pitanja, prava radnika, studenata, oštrih mera štednje i sumnjivih dilova kao što je onaj, vama verovatno poznat, koji se tiče Beograda na vodi. Tako među demonstrantima možete videti i radnike i studente i pripadnike sindikata vojske i policije i pripadnike inteligencije i one koji su n adesnom centru, one koji su neopredeljeni ili nisu, čak, ni glasali ali i pripadnike levičarske organizacije Marks 21 ili, recimo, članove beogradskog ogranka (DSC Beograd1) panevropskog progresivističkog pokreta DiEM25 koji su osnovali Janis Varufakis i  Srećko Horvat.  Stranačkih zastava nema, stranačkih lidera takođe i dobro je što je tako. Ono što je nastalo kao rezultat spontanih poziva preko društvenih mreža, za šta su studenti zaslužni, pretvorilo se u veliku akciju protiv režima. Meni ovaj protest izgleda kao početak opštenarodnog bunta protiv bahatosti SNS i Vučića. 

VIJESTI.BA: Novi predsjednik Srbije kazao je da protesti donose dobru sliku o Srbiji na svaki način. Kako komentirate ovu Vučićevu političko-retoričku akrobaciju sa kojom pokušava uslovno rečeno da vodu navede na svoj mlin. To istina nije neobičajno za Vučiča, međutim..?

NOVAKOVIĆ: Međutim, Vučić pokušava da imitira Titovo “Studenti su bili u pravu”.  Povlađuje protest da bi ga pacifikovao na neki način. Čak je pripustio neke kritičke intelektualce da učestvuju u emisiji o protestima na državnoj televiziji. Ali, da parafraziram Marksa, istorija se može reprizirati ali samo kao farsa. Vučić definitivno nije novi Tito, nedostaju mu državnički  i harizmatski format, iako pokušava da se prikaže kao onaj koji je dobar i za Zapadom i sa Istokom. On govori da je, tobože, dopustio građanima da protestvuju.  Niko od njega ne traži licencu za slobodu i on je ne može dati. To je građansko, ustavno pravo.  Ta izjava govori da on, zapravo, ne odustaje od svoje uloge diktatora. Takođe, on pokušava da ubedi građanstvo kako mu protest nije mnogo bitan već su mu, odjednom, bitniji radnici “Goše” od zahteva demonstranata. Znate, to je kao kad je Milošević 1996. godine, za vreme protesta zbog krađe glasova na lokalnim izborima, tvrdio da su mu isto seoska zadruga i Filozofski fakultet u Beogradu što je bilo jeftino politikanstvo okrenuto tome da se zavade studenti i seljaci, a u Vučićevom slučaju, radništvo i studenti. No, to je prozirna igra jer je mnogima već jasno da mu nije stalo ni do jednih ni do drugih. 

VIJESTI.BA: Kakav je odnos medija u Srbiji prema aktuelnim dešavanjima i vjerujete li ako se protesti nastave da bi moglo doći do pokušaja cenzure na društvenim mrežama koje su obično u posljednoj deceniji "slobodna teritorija" za one koji izražavaju nezadovoljstvo na ovakav način?

NOVAKOVIĆ: Mediji u Srbiji ne stoje tako dobro: osim Danasa, par elektronskih glasila i TV Šabac , a dodajmo tom spisku i  N1, mada to nije striktno “domaći” medij, situacija ne stoji dobro. Vučić gotovo sve drži pod kontrolom ali se primećuje da i drugi mediji polako “otopljavaju”, tj. da se pojavljuju sve duži članci u  “Blicu” i “Politici” ali,  da se razumemo, to nije zbog novinarske časti zaposlenih u jednom tabloidnom mutantu i jednoj režimlijskoj novini već zbog činjenice da se politička klima menja te se treba na vreme pripremiti za dan smene vlasti što nas, opet, vraća na slike 5. oktobra kad su novinari državne televizije primali vođe opozicije u svoje emisije i to radili preko svake mere ulizički. Vučićev režim je već pravio ispade po društvenim mrežama ali mislim da je ovaj protest, koji se viralno širi, preveliki zalogaj za njega i njegove “botove”. Dakle, možda će nešto pokušavati ali mislim da je to mogao da uradi prva dva-tri dana protesta. Danas je ta stvar suviše velika da bi je mogao tek tako gurnuti pod tepih.


Razgovarao: Nihad Hebibović

(Vijesti.ba)


Komentari - Ukupno 8

NAPOMENA - Portal Vijesti.ba zadržava pravo da obriše neprimjereni dio ili cijeli komentar bez najave i objašnjenja. Mišljenja iznešena u komentarima nisu stavovi redakcije web portala Vijesti.ba!
Prikaži još